اطلاعات ضروری ترکیه

لیره ترک چیست؟ راهنمای اسکناس‌ها، سکه‌ها و پول ترکیه

رضا ضربی9 دقیقه مطالعه

لیره ترک واحد رسمی پول ترکیه است و با نماد و کد بین‌المللی TRY شناخته می‌شود. اسکناس‌های رایج ترکیه شامل ۵، ۱۰، ۲۰، ۵۰، ۱۰۰ و ۲۰۰ لیره هستند و هر لیره به ۱۰۰ کروش تقسیم می‌شود.

اگر برای سفر به ترکیه پول نقد همراه می‌برید، شناخت ظاهر اسکناس‌ها، تفاوت پول قدیمی و جدید و ویژگی‌های اولیه امنیتی آن‌ها کمک می‌کند هنگام تبدیل ارز یا خرید دچار اشتباه نشوید.

آخرین بازبینی: ۱۵ اوت ۲۰۲۶


واحد پول ترکیه چیست؟

واحد رسمی پول جمهوری ترکیه، لیره ترک یا Türk Lirası است. نماد آن ₺ و کد آن در نظام استاندارد بین‌المللی ارزها TRY است.

هر لیره ترک به ۱۰۰ کروش تقسیم می‌شود. نام این واحد در زبان ترکی استانبولی Kuruş است و جمع آن نیز در زبان ترکی معمولاً به همان صورت تلفظ می‌شود.

  • ۱ لیره: ۱۰۰ کروش
  • نیم لیره: ۵۰ کروش
  • ربع لیره: ۲۵ کروش

تاریخچه لیره ترک و حذف شش صفر

ترکیه در دهه‌های گذشته دوره‌هایی از تورم شدید را تجربه کرد. افزایش سطح قیمت‌ها باعث شد اسکناس‌هایی با مبالغ بسیار بزرگ، از صدها هزار تا چند میلیون لیره، وارد گردش شوند.

در نخستین مرحله اصلاح پولی، از ۱ ژانویه ۲۰۰۵ شش صفر از واحد پول ترکیه حذف شد. به این ترتیب، یک میلیون لیره قدیم برابر با یک «لیره ترک جدید» شد:

۱٬۰۰۰٬۰۰۰ لیره قدیم = ۱ لیره ترک جدید

واحد اصلاح‌شده برای مدتی با نام لیره ترک جدید و عبارت Yeni Türk Lirası شناخته می‌شد. نماد اختصاری آن نیز YTL بود.

در مرحله دوم اصلاح پولی که از ۱ ژانویه ۲۰۰۹ اجرا شد، کلمه «جدید» از نام واحد پول حذف شد. از آن زمان، دوباره نام لیره ترک برای پول رسمی کشور به کار می‌رود و اسکناس‌های گروه انتشار E9 وارد گردش شدند.


آیا اسکناس یک میلیون لیره‌ای ترکیه هنوز ارزش دارد؟

ممکن است میان وسایل یا یادگاری‌های سفرهای قدیمی، اسکناس‌هایی با ارقامی مانند ۲۵۰ هزار، ۵۰۰ هزار، یک میلیون یا حتی چند میلیون لیره پیدا کنید. مبلغ بزرگ چاپ‌شده روی این اسکناس‌ها به معنی ارزش زیاد امروزی آن‌ها نیست.

اسکناس‌های قدیمی گروه E7 از ۱ ژانویه ۲۰۰۶ از گردش خارج شدند. مهلت قانونی تعویض آن‌ها نیز در ۳۱ دسامبر ۲۰۱۵ پایان یافت و از اول ژانویه ۲۰۱۶ دیگر ارزش مبادلاتی ندارند.

اسکناس قدیمی یک میلیون لیره‌ای ترکیه
اسکناس یک میلیون لیره‌ای قدیمی ترکیه؛ این اسکناس دیگر پول رایج کشور نیست.

نکته مهم: مبلغ چاپ‌شده روی اسکناس‌های میلیون‌لیری قدیمی را در نرخ روز لیره ضرب نکنید. این اسکناس‌ها ارزش مبادلاتی ندارند و فقط ممکن است برحسب سال انتشار، کمیابی و وضعیت فیزیکی، برای مجموعه‌داران ارزش داشته باشند.


اسکناس‌های رایج ترکیه

براساس اطلاعات بانک مرکزی جمهوری ترکیه، شش مبلغ اصلی اسکناس لیره ترک در گردش است:

  • ۵ لیره
  • ۱۰ لیره
  • ۲۰ لیره
  • ۵۰ لیره
  • ۱۰۰ لیره
  • ۲۰۰ لیره
انواع اسکناس‌های رایج لیره ترک
نمونه‌ای از اسکناس‌های لیره ترک

در سمت روی اسکناس‌های این مجموعه، تصویر مصطفی کمال آتاترک دیده می‌شود. در پشت هر اسکناس نیز تصویر یکی از شخصیت‌های علمی، فرهنگی، هنری یا تاریخی ترکیه قرار دارد.

چند سری از اسکناس‌های گروه E9 ممکن است به‌صورت هم‌زمان در گردش باشند. بنابراین، تفاوت در سال انتشار، امضای مقام‌های بانک مرکزی یا برخی جزئیات محدود طراحی، به‌تنهایی نشان‌دهنده تقلبی یا بی‌اعتبار بودن اسکناس نیست.

اسکناس ۵ لیره‌ای

اسکناس ۵ لیره کوچک‌ترین مبلغ اسکناس رایج ترکیه است. در پشت آن تصویر آیدین سایلی (Aydın Sayılı)، پژوهشگر برجسته تاریخ علم، دیده می‌شود.

روی اسکناس ۵ لیره‌ای ترکیه
تصویر آیدین سایلی پشت اسکناس ۵ لیره‌ای ترکیه

اسکناس ۱۰ لیره‌ای

در پشت اسکناس ۱۰ لیره، تصویر جاهد آرف (Cahit Arf)، ریاضی‌دان شناخته‌شده ترک، چاپ شده است.

روی اسکناس ۱۰ لیره‌ای ترکیه
تصویر جاهد آرف پشت اسکناس ۱۰ لیره‌ای ترکیه

اسکناس ۲۰ لیره‌ای

در پشت اسکناس ۲۰ لیره، تصویر معمار کمال‌الدین (Mimar Kemaleddin) قرار دارد. او از معماران برجسته اواخر دوره عثمانی و سال‌های آغازین جمهوری ترکیه بود.

روی اسکناس ۲۰ لیره‌ای ترکیه
تصویر معمار کمال‌الدین پشت اسکناس ۲۰ لیره‌ای

اسکناس ۵۰ لیره‌ای

در پشت اسکناس ۵۰ لیره، تصویر فاطمه عالیه توپوز (Fatma Aliye Topuz)، نویسنده و مترجم ترک، دیده می‌شود. او تنها زنی است که تصویرش پشت یکی از شش مبلغ اسکناس رایج این مجموعه قرار گرفته است.

روی اسکناس ۵۰ لیره‌ای ترکیه
تصویر فاطمه عالیه توپوز پشت اسکناس ۵۰ لیره‌ای

اسکناس ۱۰۰ لیره‌ای

پشت اسکناس ۱۰۰ لیره به تصویر بخوریزاده مصطفی ایتری (Buhurizade Mustafa Itri)، شاعر، خواننده و آهنگ‌ساز موسیقی کلاسیک عثمانی، اختصاص دارد.

روی اسکناس ۱۰۰ لیره‌ای ترکیه
تصویر مصطفی ایتری پشت اسکناس ۱۰۰ لیره‌ای

اسکناس ۲۰۰ لیره‌ای

اسکناس ۲۰۰ لیره بزرگ‌ترین مبلغ اسکناس رایج ترکیه است. در پشت آن تصویر یونس امره (Yunus Emre)، شاعر و عارف نامدار ادبیات ترکی آناتولی، دیده می‌شود.

روی اسکناس ۲۰۰ لیره‌ای ترکیه
تصویر یونس امره پشت اسکناس ۲۰۰ لیره‌ای ترکیه

سکه‌های رایج ترکیه

در نظام پولی ترکیه، سکه‌های کروش و لیره نیز وجود دارند. سکه‌های شناخته‌شده این مجموعه عبارت‌اند از:

  • ۱ قروش
  • ۵ قروش
  • ۱۰ قروش
  • ۲۵ قروش
  • ۵۰ قروش
  • ۱ لیره
  • ۵ لیره
سکه‌های لیره و کروش ترکیه
نمونه‌ای از سکه‌های لیره و کروش ترکیه

سکه ۵ لیره در سال ۲۰۲۳ به مناسبت صدمین سال تأسیس جمهوری ترکیه به‌عنوان سکه در گردش منتشر شد. ممکن است میزان استفاده روزمره از سکه‌های بسیار کم‌ارزش یا بعضی نمونه‌های ویژه، بسته به زمان و محل خرید متفاوت باشد.

بهتر است سکه‌هایی را که به‌عنوان باقی‌مانده خرید دریافت می‌کنید، در بخش جداگانه‌ای از کیف نگه دارید و در خریدهای بعدی مصرف کنید. این کار از جمع‌شدن مقدار زیادی پول خرد تا پایان سفر جلوگیری می‌کند.


اسکناس و سکه ترکیه را چه نهادی منتشر می‌کند؟

انتشار اسکناس‌های لیره ترک در اختیار بانک مرکزی جمهوری ترکیه یا TCMB است و اسکناس‌ها در چاپخانه اسکناس این بانک تولید می‌شوند.

سکه‌های در گردش نیز توسط اداره کل ضرابخانه و چاپخانه امنیتی ترکیه، وابسته به وزارت خزانه‌داری و دارایی، ضرب می‌شوند. بنابراین مسئولیت اسکناس و سکه در ترکیه دقیقاً متعلق به یک نهاد واحد نیست.


چگونه اسکناس لیره اصل را تشخیص دهیم؟

تشخیص قطعی اسکناس تقلبی به بررسی تخصصی نیاز دارد؛ اما مسافران می‌توانند چند ویژگی امنیتی را به‌صورت هم‌زمان کنترل کنند. بانک مرکزی ترکیه توصیه می‌کند برای بررسی اسکناس فقط به یک نشانه اکتفا نشود.

۱. بافت و چاپ برجسته را لمس کنید

کاغذ اسکناس اصل با کاغذ معمولی تفاوت دارد. بخش‌هایی مانند مبلغ، نوشته‌ها و بعضی قسمت‌های پرتره دارای چاپ برجسته‌اند و با لمس دقیق احساس می‌شوند.

۲. اسکناس را مقابل نور بگیرید

با قرار دادن اسکناس مقابل نور، واترمارک آتاترک و مبلغ اسکناس قابل مشاهده است. نخ امنیتی داخل کاغذ نیز در برابر نور به‌صورت یک خط پیوسته دیده می‌شود.

۳. زاویه اسکناس را تغییر دهید

برخی عناصر امنیتی با تغییر زاویه دید، جلوه یا رنگ متفاوتی نشان می‌دهند. نوار هولوگرافیک و بعضی اعداد و نقوش از جمله بخش‌هایی هستند که باید در زوایای مختلف بررسی شوند.

۴. دو نیمه علامت مکمل را بررسی کنید

بخشی از عدد مبلغ روی یک سمت و بخش مکمل آن در سمت دیگر چاپ شده است. هنگامی که اسکناس مقابل نور قرار می‌گیرد، دو قسمت باید یک عدد کامل و هماهنگ تشکیل دهند.

۵. نوشته‌های ریز و کیفیت چاپ را ببینید

خطوط، حروف و نقش‌های اسکناس اصل باید دقیق و واضح باشند. چاپ تار، رنگ‌پریدگی غیرعادی، به‌هم‌ریختگی خطوط یا نوشته‌های ناخوانا می‌تواند نیاز به بررسی بیشتر را نشان دهد.

اگر به اسکناسی مشکوک شدید: آن را دوباره خرج نکنید و برای بررسی به بانک یا مرجع انتظامی تحویل دهید. تلاش برای استفاده آگاهانه از اسکناس تقلبی می‌تواند برای دارنده آن مشکل قانونی ایجاد کند.


نکات استفاده از پول نقد در سفر به ترکیه

  • پیش از پرداخت، عدد و رنگ اسکناس را بررسی کنید.
  • هنگام تبدیل ارز، اسکناس‌ها را مقابل صراف بشمارید.
  • اسکناس پاره، چسب‌خورده یا بسیار فرسوده را از صرافی تحویل نگیرید.
  • برای خریدهای کوچک مقداری اسکناس کم‌مبلغ و سکه همراه داشته باشید.
  • تمام پول نقد را در یک کیف یا جیب نگهداری نکنید.
  • مبلغ زیادی را بدون نیاز به لیره تبدیل نکنید.
  • نرخ لیره به تومان ثابت نیست و نرخ‌های قدیمی مقاله‌ها معیار خرید امروز نیستند.
  • قبل از تبدیل ارز، نرخ خرید، نرخ فروش و مبلغ نهایی دریافتی را سؤال کنید.

برای تصمیم‌گیری درباره اینکه از ایران دلار ببرید یا لیره، باید نرخ تبدیل در ایران و ترکیه، مقدار هزینه روزهای نخست و امکان دسترسی به صرافی معتبر را با هم مقایسه کنید.


پرسش‌های متداول درباره پول ترکیه

بزرگ‌ترین اسکناس ترکیه چند لیره است؟

در حال حاضر، ۲۰۰ لیره بزرگ‌ترین مبلغ اسکناس رایج اعلام‌شده از سوی بانک مرکزی ترکیه است.

کم‌ارزش‌ترین اسکناس ترکیه چیست؟

اسکناس ۵ لیره، کم‌ارزش‌ترین مبلغ در میان اسکناس‌های رایج ترکیه است. مبالغ کوچک‌تر به شکل سکه منتشر می‌شوند.

هر لیره چند کروش است؟

هر یک لیره ترک برابر با ۱۰۰ کروش است.

آیا اسکناس یک میلیون لیره‌ای قابل تبدیل است؟

خیر. مهلت رسمی تعویض اسکناس‌های قدیمی گروه E7 در پایان سال ۲۰۱۵ تمام شد. این اسکناس‌ها دیگر ارزش مبادلاتی ندارند و تنها ممکن است ارزش کلکسیونی داشته باشند.

آیا تفاوت امضا یا سال انتشار نشانه تقلبی بودن اسکناس است؟

خیر. چند سری مختلف از اسکناس‌های گروه E9 می‌توانند هم‌زمان معتبر و در گردش باشند. اصالت اسکناس باید با مجموعه‌ای از ویژگی‌های امنیتی بررسی شود.

برای سفر به ترکیه دلار بهتر است یا لیره؟

برای هزینه‌های روزمره داخل ترکیه به لیره نیاز دارید؛ اما انتخاب ارز همراه به نرخ تبدیل، مقدار هزینه و برنامه سفر بستگی دارد. بهتر است همه بودجه سفر را بدون مقایسه نرخ‌ها به یک ارز تبدیل نکنید.


منابع و مراجع

73 دیدگاه

  1. سلام جناب ضربی

    ببخشید مدت هاست سوالات زیادی در مورد خرید از سایت های ترکیه دارم که متاسفانه مرجع خاصی برای پاسخگویی نیافتم و اکثر افراد پاسخگو نیستند من ساکن ایران هستم و قصد خرید از سایتهای ترکیه را دارم برای خرید اگر بخواهم از حساب paypal یا ویزا کارت استفاده کنم یا هر کارتی که مورد قبول سایت برای خرید هست به چه صورت میتوانم مبالغ دلار که در کارت هست را به لیر تبدیل کنم بدون مراجعه به صرافی، به صورت خودکار ایا انجام میشود یا اصلا به چه صورت ؟ خواهشمندم راهنمایی فرمایید 

     با تشکر از شما

    • سلام

      معمولا در تمامی سایتهای خرید اینترنتی ، قیمت با ارزهای مختلف اعلام می شود و میتوانید ارز متناسب با کارت خودتان را انتخاب کنید . اگر چنین کاری مقدور نبود هم مشکلی نیست ، موقع خرید بر اساس نرخ تبدیل بین المللی ، متناسب با مقدا خرید شما از موجودیتان بر اساس ارز مقصد کسر می شود. همانطور که شما میتوانید کارت دلاری داشته باشید اما در هر کشوری باشید از عابر بانکهای آن کشور ارز همان کشور را دریافت کنید و میزان مبلغ کم شده بر اساس نرخ تبدیل بین المللی خواهد بود

  2. سلام ..وقت بخیر

    جناب ضربی با توجه به اختلاف قیمت لیره و دلار در اینروزهای ایران برای هفته آینده مقداری از پولم رو به لیره بیارم بهتر نیست؟

    مقداری که مطمئن هستم خرج خواهد شد!

  3. سلام و خسته نباشید 

    من یک 500لیر و دوتا 100لیر ترکیه دارم. اینها واسه روانیست که صفر رو برداشتند. یعنی بعد 2005تولید شدن. اینها رو بفرستم ترکیه ، بانکشون تعویض ميکنن؟ و اگر تعویض میشه ارزششون چقدره؟

  4. سلام جناب ضربی با عرض معذرت 3 تا سوال دارم؟

    1) آیا تهیه لیر رو از لب مرز رازی توصیه می کنید یا نه؟

    2) من برای سفرمون به وان فقط دلار تهیه کردم،  آیا راننده های دلموش های لب مرز  تا وان دلار رو قبول می کنن یا باید لیر داشته باشیم؟

    3) برای بچه 4 ساله باید تو دولموش ها کرایه بدیم یا نه؟؟ (چون که خودش رو صندلی به راحتی نمی تونه بشینه و باید تو بغلمون باشه)

  5. این قیمت دائما در حال تغییر است اما در همین لحظه هر لیر ترکیه ۱۱۵۰ تومان می ارزد و میتوانید ۱۱۶۰ تومان از صرافی ها بخرید

    در این لحظه نرخ تبدیل دلار به لیره ۳٫۱۵ بوده است

  6. سلام من میخوام بدونم یک میلیون لیری که دارم و شش تا صفر داره بانک ترکیه تعویضش نمیکنه؟ پس تکلیف چیه؟ 

  7. با سلام و احترام 

    جناب ضربی عزیز یک سوال من می خوام امسال برم ترکیه اما با وجود نبود ارز و عدم خریدو فروش ارز من ریال با خودم ببرم شهر وان صرافی اونجا ریال ایران را می پذیرن ؟ که به جاش لیر بدن ؟ و این به ضرر نیست ؟؟ 

    و اگر هم میشه ادرس چند تا صرافی را اعلام کنید و توضیحاتی و راهنمایی در این خصوص . خیلی دوستان داریم  سپاس گذاریم 

    • سلام – بله ممکن هست اما معمولا در این روش لیره را خیلی گرانتر حساب میکنند. تا حد ممکن سعی کنید از ایران ارز تهیه و همراه ببرید

    • بالاترین ارزش پول ترکیه مربوط به اسکناس ۲۰۰ لیره ای هست و چنانچه پولی بالاتر از این رقم ببینید مربوط به زمان قبل از تعویض واحد پولی است و ارزش مالی ندارد

  8. سلام قبلا ادرس سایت چنج لیر به دلار را تو سایتتون گذاشته بودین الان من هرچی گشتم پیدا نکروم حتی لینکشم گذاشته بودین پارسال خیلی بدردم خورد

     

    • سلام

      قیمت لیر روزانه  تغییر میکند و به دو پارامتر بستگی دارد . اول قیمت دلار در ایران و دوم نرخ تبدیل دلار به لیر

      مثلا همین الان قیمت دلار در ایران ۱۴۵۰۰ تومان است و نرخ تبدیل دلار ۵٫۵ بنا براین هر لیر ترکیه ۱۴۵۰۰/۵٫۵=۲۶۳۶ تومان هست و ۳۰۰۰ لیره می شود حدود ۸ میلیون تومان

      ولی این رقم با تغییر دو پارامتر یاد شده هر روز متفاوت است

  9. سلام . هر ۱ دلار چقدر لیر ترکیه میشه؟ در واقع اگر کسی بخاد لیر ترکیه بخره و بعد اونو تبدیل به دلار کنه بهتر هست یا همون پول ایران رو تبدیل به دلار کنه بیشتر نصیبش میشه 

  10. درود/ من ۱۰ روز دیگر عازم ترکیه هستم. ۲۶۰ یورو دارم. اولا تمام لیر مرود نیازم و از ایران تهیه کنم یا ترکیه؟ ثانیا امروز ۴۰۰۰۰۰۰ میلیون بردم دقیقا چند لیر ترکیه از صرافی میتونم بگیرم.پ؟

    • سلام. برای سفر به ترکیه بهتر است دلار و یورو همراه ببرید و به مقدار مورد نیاز در ترکیه به لیره چنج کنید . برای در امان ماندن از سقوط ارزش لیره ی ترک

    • هر اسکناسی که در سیستم فعلی ترکیه معتبر است تاریخش مهم نیست – اگر اسکناسی دارید که روی آن عددی بالاتر از ۲۰۰ لیره نوشته شده قدیمی و فاقد ارزش است

    • با سلام من ی لیر ۵۰۰۰۰۰۰۱۹۷۰ رو دارم میخاستم ب هر قیمتی ک هستش بفروشم میشه راهنمایی کنین من این‌ لیر رو بفروشم هر قیمتی ک‌بشه میفروشم

      • هیچ ارزشی ندارد و میتوانید به عنوان یادگاری نگه دارید . اسکناس لیره ترک که روی آن عدد بالاتر از ۲۰۰ نوشته شده است فاقد ارزش و منسوخ است

      • سوال رو لطفا کامل و واضح بفرمایید. دنبال پااسخ چه سوالی هستید عنوانش رو بفرمایید در حد توان پاسخگو خواهم بود. شما امکان چت با اعضایی را که قبل از شما کامنت نوشته اند ندارید

    • بستگی به قیمت روز لیره دارد . در این لحظه که قیمت لیر حدود ۲۵۰۰ تومان است مبلغ مورد نظر می شود ۶۲۵ میلیون تومان

  11. سلام من یه سکه دارم که روش ۱۰ هزار لیر (۱۰ bin lira)ضرب شده.. میخواستم ببینم دقیقا این پول معادل چقدر میشه؟

    • سلام
      همین مطلب که زیرش پست گذاشته اید در این مورد کاملا توضیح داده شده – هر اسکناسی که روی آن عدد بیشتر از ۲۰۰ نوشته شده است منسوخ است و از اعتبار ساقط بوده و هیچ ارزشی ندارد . میتوانید به عنوان یادگاری نگه دارید

  12. درود آقای رضا…..از طریق واتساپ میخواستم باهاتون در ارتباط باشم.ممنون میشم شماره اعلام کنین……شماره واتساپ من09383247304….. وکیلی

    • هیچ ارزشی ندارد و از رده خارج هست چ.ن از پول ترکیه 6 صفر حذف شده و حتی اگر ارزش هم داشت در حد یک لیره فعلی بود که آنهم نیست. می توانید به عنوان یادگاری نگه دارید

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *