افزایش هزینهها؛ پایان مزیت خرید ارزان
با وجود افزایش ارزش لیر در برابر ریال، رشد چشمگیر قیمت کالاها در ترکیه و حذف مزیت خرید ارزان، دیگر سفر به این کشور برای خرید لباس، لوازم خانگی یا کالاهای برند چندان توجیه اقتصادی ندارد. بسیاری از گردشگران ایرانی میگویند هزینه سفر، اقامت، غذا و حتی حملونقل در ترکیه طی دو سال اخیر بهقدری بالا رفته که خرید از بازارهای این کشور، بهجای صرفهجویی، به هزینهای سنگین تبدیل شده است.
تغییرات در بازار و سیاستهای قیمتگذاری
از سوی دیگر، بازارهای ترکیه نیز تغییر کردهاند. تخفیفهای بزرگ فصلی که پیشتر دلیل اصلی هجوم مسافران ایرانی به شهرهایی مانند وان و استانبول بود، اکنون کمتر دیده میشود. فروشگاهها سیاستهای قیمتگذاری خود را تغییر دادهاند و در بسیاری از برندها قیمت نهایی تفاوت چندانی با ایران ندارد — بهویژه پس از افزایش هزینههای گمرکی و انتقال ارز.
تورم داخلی و فشار بر قدرت خرید
در این میان، عامل دیگری نیز به این روند دامن زده است: تورم داخلی ترکیه. نرخ تورم رسمی این کشور در سالهای اخیر بالاتر از سطح مطلوب بوده و قدرت خرید مردم ترکیه نیز کاهش یافته؛ در نتیجه، بازاری که زمانی برای گردشگر ایرانی «بهصرفه» بود، اکنون بهشدت گرانتر شده است.
بعد اجتماعی سفر: اشارهای کوتاه
اما مسئله تنها اقتصادی نیست. به گفتهٔ برخی تحلیلگران، روند «آزادیهای اجتماعی» برای گردشگران ایرانی نیز تا حدی از اولویت خارج شده است؛ فضای عمومی و اجتماعی داخل ایران در سالهای اخیر تغییراتی داشته و به نظر میرسد بخشی از جذابیت روانی سفر به ترکیه برای تجربه محیط متفاوت، کمرنگتر شده است.
تغییر رفتار مسافران و جایگزینهای محبوب
در نتیجه، سفر به ترکیه دیگر آن هیجان و ضرورت پیشین را برای بخشی از طبقه متوسط شهری ایران ندارد. خانوادههایی که پیشتر هر شش ماه یا سالی یکبار به وان میرفتند، حالا یا تعداد سفرهایشان را کاهش دادهاند یا مقاصد دیگری مانند دبی، ایروان و تفلیس را جایگزین کردهاند — شهرهایی که با وجود هزینه بالاتر، تجربهای تازهتر و متفاوتتر ارائه میدهند.
کاهش سرمایهگذاری در بخش مسکن
از منظر سرمایهگذاری نیز، تمایل ایرانیان برای خرید ملک در ترکیه با کاهش محسوسی مواجه شده است. در حالی که بین سالهای ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۲ تعداد معاملات خرید خانه توسط ایرانیها در ترکیه بهطور پیوسته در صدر فهرست خارجیان بود، اکنون آمارها از کاهش حدود ۴۰ تا ۵۰ درصدی خبر میدهد.
پیشبینی ترک تراول:با توجه به تورم بالا در ترکیه، از بین رفتن مزیت خرید ارزان، و کاهش انگیزههای اجتماعی و روانی سفر، پیشبینی میکنیم طی دو سال آینده، سفر ایرانیان به ترکیه — چه با هدف خرید، چه تفریح یا حتی سرمایهگذاری — تا حدود ۵۰ درصد کاهش یابد. اگر روند اقتصادی و سیاسی کنونی در هر دو کشور ادامه پیدا کند، ترکیه بخش بزرگی از سهم خود از بازار گردشگری ایران را از دست خواهد داد.
برای کسب اطلاعات بیشتر، آمار دقیقتر و گزارشهای موردی (مانند تأثیر بر تجارت ونمحورِ مرزی، هتلها و مراکز خرید وان)، میتوانید با تیم تحلیلی ترک تراول تماس بگیرید.