این سفرنامه، روایت واقعی چهار مسافر ایرانی است که در مرداد ۱۳۹۵ و درست پس از یک بمبگذاری در استان وان، بدون اطلاع قبلی وارد این شهر شدند. آنها از کرج تا مرز رازی رفتند، خودرو را در پارکینگ مرز گذاشتند و پس از شش روز اقامت و بازدید از آکدامار، خانه گربههای وان، بازارها و ساحل دریاچه به ایران بازگشتند.
آخرین بازبینی: ۲۰ مرداد ۱۴۰۵ — قیمتها، نام برخی مراکز و شرایط امنیتی ذکرشده مربوط به مرداد ۱۳۹۵ است و نباید مبنای برنامهریزی سفر امروز قرار گیرد.
نکته مهم درباره امنیت سفر: تجربه آرام یک مسافر پس از یک حادثه امنیتی، تضمینکننده امنیت مقصد نیست. در زمان وقوع انفجار، ناآرامی یا هشدار رسمی، از نزدیکشدن به محل حادثه خودداری کنید و تصمیم سفر را بر اساس اطلاعیههای رسمی، وضعیت مرز و شرایط همان روز بگیرید.
حرکت شبانه از کرج به سمت مرز رازی
من به همراه همسرم و یکی از دوستانم و همسرش، چهار نفری سفر را آغاز کردیم. همان شبی که در وان بمبگذاری شده بود، بدون اینکه از ماجرا اطلاع داشته باشیم، ساعت ۱۲ شب از کرج به سمت تبریز راه افتادیم.
چون دو راننده داشتیم، تصمیم گرفتیم مسیر را یکسره طی کنیم. پس از چند توقف، تعویض راننده و صرف صبحانه، حدود ساعت ۱۰ صبح از تبریز، مرند و خوی گذشتیم و به نزدیکی مرز رازی رسیدیم.
تقریباً پنج کیلومتر مانده به مرز، پدرم با من تماس گرفت و گفت شب گذشته در وان بمبگذاری شده است. موضوع را همان لحظه با همراهانم در میان نگذاشتم و سفر را ادامه دادیم؛ تصمیمی که امروز میدانم باید پس از بررسی خبرهای رسمی و مشورت با سایر همسفران گرفته میشد.
پارک خودرو در مرز و عبور به سمت ترکیه
در محدوده مرز دو پارکینگ دیدیم. خودرو را در پارکینگی که نگهبانی داشت گذاشتیم و کمی تا ساختمان مرزی پیاده رفتیم. در آن روز خلوت، مراحل خروج ما کمتر از ۱۵ دقیقه طول کشید؛ اما این زمان فقط تجربه همان سفر است و مدت عبور امروز میتواند با توجه به تعطیلات، ساعت مراجعه و حجم مسافر بسیار متفاوت باشد.
بعد از خروج از ساختمان مرزی، تعداد زیادی ون برای انتقال مسافران منتظر بودند. چهار نفری سوار یکی از ونها شدیم و پس از حدود یک ساعت و ۱۰ دقیقه به مرکز وان رسیدیم.
کرایه ون در این سفر برای هر نفر ۲۰ لیر بود. این رقم متعلق به سال ۲۰۱۶ است و هیچ کاربردی برای برآورد هزینه فعلی ندارد.
انتخاب هتل در مرکز شهر وان
بعد از رسیدن به وان، چند هتل را حضوری بررسی کردیم. در نهایت هتل تامارا را به دلیل موقعیت مرکزی آن انتخاب کردیم. قیمت هر اتاق دوتخته در آن زمان، پس از مذاکره، شبی ۱۰۰ لیر شد.

روز اول بیشتر به شناخت خیابانها و فروشگاهها گذشت. موقعیت هتل در مرکز شهر باعث میشد بتوانیم خریدها را به اتاق ببریم و دوباره بدون نیاز به تاکسی به بازار برگردیم.
برای سفر امروز به وان، به قیمتها و شرایط این سفرنامه قدیمی استناد نکنید. میتوانید پیش از حرکت، موقعیت و امکانات چند هتل را مقایسه کرده و برای گزینه مناسب سفرتان استعلام بگیرید.
غذا و گشتوگذار در مرکز وان
در نخستین روز دو پرس اسکندرکباب و آداناکباب سفارش دادیم. قیمت هر پرس در سال ۱۳۹۵ حدود ۱۴ لیر بود. اسکندرکباب برای من طعم جذابتری داشت.
با وجود حادثه شب قبل، مرکز شهر در زمان حضور ما شلوغ بود و فعالیت فروشگاهها ادامه داشت؛ اما این مشاهده شخصی را نباید به تمام محلههای وان یا شرایط امروز تعمیم داد.
برخی فروشندگان با مسافران ایرانی آشنا بودند و فارسی را در حد انجام خرید و پاسخ به سؤالهای ساده متوجه میشدند. بااینحال، همراه داشتن مترجم تلفن همراه یا دانستن چند عبارت ساده ترکی همچنان مفید است.
روز دوم؛ بازدید از جزیره آکدامار
روز دوم تصمیم گرفتیم به جزیره آکدامار برویم. با پرسوجو، محل حرکت خودروهای مسیر گواش و اسکله آکدامار را پیدا کردیم. بخش زیادی از جاده در امتداد دریاچه وان بود و چشمانداز زیبایی داشت.

در سال ۱۳۹۵ هزینه قایق و ورودی جزیره هرکدام ۱۰ لیر بود. این قیمتها منسوخ شدهاند. آکدامار اکنون با عنوان «موزه یادمانی آکدامار» زیر نظر وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه فعالیت میکند و هزینه بلیت، ساعت بازدید و حرکت قایقها باید پیش از سفر از منابع رسمی یا اسکله بررسی شود.
در جزیره قدم زدیم، از کلیسای تاریخی و نقشبرجستههای آن دیدن کردیم و عکسهای زیادی گرفتیم. بازدید از بنا و فضای جزیره یکی از بهترین بخشهای این سفر بود.
پس از بازگشت به اسکله، در یکی از رستورانهای همان محدوده ماهی دریاچه وان خوردیم. قیمت هر پرس با مخلفات در آن زمان ۲۰ لیر بود. طعم ماهی برای ما شبیه قزلآلا، اما متفاوت و بسیار خوشایند بود.
تجربه اقامت در هتل رویال برک
برای دو شب بعد، بهخاطر تنوع در تجربه اقامت، هتل را عوض کردیم و به هتل رویال برک رفتیم. این هتل در نزدیکی تامارا قرار داشت و در آن زمان اتاقهای بزرگ، آسانسور و اینترنت رایگان داشت.

قیمت اولیه اتاق دوتخته ۱۰۰ لیر اعلام شد و در نهایت با تخفیف، شبی ۹۰ لیر پرداخت کردیم. امکانات، مدیریت و قیمت فعلی این هتل باید جداگانه بررسی شود؛ زیرا تجربه سال ۱۳۹۵ تأییدی بر شرایط امروز آن نیست.
بازدید از خانه گربههای وان
روز سوم به مجموعه نگهداری گربههای وان رفتیم. این گربهها بیشتر به دلیل موهای سفید و چشمهای متفاوترنگ شناخته میشوند. در زمان سفر ما، فاصله مجموعه تا شهر زیاد نبود و ورود به آن رایگان بود.

کنار مجموعه یک کارگاه نقرهفروشی نیز وجود داشت. قیمت نقره برای ما نسبتاً گران به نظر میرسید؛ به همین دلیل بیشتر وقت را صرف بازدید و عکاسی کردیم.
پارک آبی ادرمیت؛ تجربهای مربوط به سال ۱۳۹۵
عصر روز سوم با ونهای مسیر ادرمیت به یک پارک آبی در نزدیکی دریاچه رفتیم. این مجموعه در آن زمان یک استخر بزرگ و چند سرسره داشت و بهصورت مختلط فعالیت میکرد. هزینه ورودی آن برای هر نفر ۳۰ لیر بود.
مجموعه شلوغ بود و تعدادی مسافر ایرانی نیز حضور داشتند. چشمانداز دریاچه از کنار استخر، این بخش از سفر را برای ما خاطرهانگیز کرد.
فعالبودن، نام، مقررات ورود و شرایط فعلی این مجموعه تأیید نشده است؛ بنابراین برای برنامهریزی سفر امروز باید مستقیماً بررسی شود.
رستوران اماماوغلو و غذاهای وان
پس از بازگشت به مرکز شهر، با پیشنهاد چند نفر به رستوران اماماوغلو رفتیم. این رستوران در محدوده خیابان کاظم کارابکر قرار داشت و غذاهای کبابی مختلفی ارائه میکرد.
چهار غذا سفارش دادیم که یکی از آنها کباب مخصوص رستوران و شبیه کباب کوبیده بود. قیمت هر پرس در سال ۱۳۹۵ حدود ۱۹ لیر بود و نوشیدنی جداگانه محاسبه میشد. این قیمت و حتی وضعیت فعلی رستوران نیازمند بررسی مستقیم است.
خرید پوشاک و تجربه مرکز خرید Van AVM
روز چهارم را به خرید اختصاص دادیم. تجربه ما نشان داد که بهتر است در اولین فروشگاه خرید نکنیم و پیش از تصمیمگیری، قیمت و کیفیت را در چند محل مقایسه کنیم.
در فروشگاههای خیابانی پوشاک با کیفیتها و قیمتهای مختلف وجود داشت. نمایندگی برندهایی مانند Mavi، Koton، LC Waikiki و DeFacto نیز بعضی از کالاهای تکسایز یا فصلی را با تخفیف عرضه میکردند.
در این سفر، برخی تیشرتهای تولید ترکیه با قیمت ۱۰ تا ۱۵ لیر فروخته میشدند و تخفیفهایی تا حدود ۵۰ درصد دیده میشد؛ اما این اعداد فقط بخشی از خاطره سال ۱۳۹۵ هستند و نشاندهنده قیمت یا میزان تخفیف امروز نیستند.
از مرکز خرید Van AVM در انتهای محور جمهوریت نیز دیدن کردیم. مجموعه در آن زمان تازه و مدرن بود و فروشگاههای مختلف و یک هایپرمارکت در طبقه زیرین داشت.

برای خرید امروز، فقط درصد تخفیف را ملاک قرار ندهید. قیمت نهایی، کیفیت، امکان استفاده در ایران، محدودیت بار و مقررات گمرکی ورود کالای همراه مسافر را نیز در نظر بگیرید.
شب آخر در ساحل و اسکله وان
قرار بود روز پنجم به ایران برگردیم؛ اما به دلیل رضایت از سفر، یک شب دیگر ماندیم. آخرین برنامه ما بازدید از اسکله وان بود.
نزدیک غروب با ون به ساحل رفتیم. در آن محدوده چند کشتی رستورانی، محل فروش خوراکی و یک شهربازی وجود داشت. فضای ساحل و چشمانداز دریاچه، پایان خوبی برای سفر ششروزه ما بود.
بازگشت از وان به مرز رازی
ظهر روز ششم، مدیر هتل برای ما ون مرز رازی گرفت. پس از رسیدن به مرز و انجام مراحل خروج، خودرو را از پارکینگ تحویل گرفتیم و به سمت کرج حرکت کردیم.
هزینه کل پارکینگ در آن سفر ۳۰ هزار تومان بود. این رقم نیز متعلق به مرداد ۱۳۹۵ است و برای محاسبه هزینه فعلی پارکینگ مرز اعتبار ندارد.
جمعبندی و نکات ماندگار این سفر
- اقامت در مرکز وان، رفتوآمد پیاده به بازار و بازگرداندن خریدها به هتل را آسان میکرد.
- مقایسه چند هتل و فروشگاه پیش از انتخاب، به مدیریت بودجه ما کمک کرد.
- جزیره آکدامار، ساحل دریاچه و خانه گربههای وان از بخشهای بهیادماندنی سفر بودند.
- تمام قیمتهای این روایت تاریخیاند و نباید با هزینههای امروز مقایسه شوند.
- مشاهده آرامش در یک محله یا یک بازه زمانی کوتاه، برای نتیجهگیری درباره امنیت کل مقصد کافی نیست.
- در شرایط امنیتی غیرعادی، اخبار رسمی، وضعیت مرز و نظر تمام همسفران باید پیش از ادامه مسیر بررسی شود.
این سفر در مجموع شش روز طول کشید. هزینه دو نفر، بدون خرید، در آن زمان حدود یکونیم میلیون تومان شد؛ عددی که تنها برای ثبت تجربه تاریخی نویسنده باقی مانده و برای برآورد هزینه سفر امروز کاملاً نامعتبر است.
ارادتمند شما؛ محمد از کرج
سلام.ممنون بابت این سفر نامه خوبتون فقط چن نکته:
۱.اون ادیداس و نایکی که شما میگین تو ایران همون نایک و ادیداس ترکیه اس .منم مونده بودم که چرا قیمت ادیداس تو ایران و ترکیه یکیه که دیدم تو ایران ادیداس ترکیه اس ولی تو ترکیه المانی
۲.چن بار که من رفتم وان اینو فهمیدم با ۱.۵ میلیون تو تابستون و دو میلیون تو زمستون چون لباساش یکم گرونتره همه خریدارو میشه انجام داد و دست پر برگشت البته فقط خرید . خورد و خوراک نه اسکله و جزیره و پارک ابی