عوارض جاده‌های ترکیه برای خودروهای ایرانی؛ HGS، مسیر وان و ترابزون ۲۰۲۶

عوارض جاده‌های ترکیه برای مسافرانی که با خودروی شخصی ایرانی وارد این کشور می‌شوند، در همه مسیرها وجود ندارد. بسیاری از جاده‌های شرق ترکیه، از جمله مسیرهای معمول مرز رازی، بازرگان و سرو به وان و همچنین مسیر بازرگان تا ترابزون، جاده‌های دولتی رایگان هستند و در وضعیت فعلی برای عبور از آنها نیازی به HGS ندارید.

اما اگر سفر خود را به سمت آنکارا، استانبول، بورسا، ازمیر، چاناک‌کاله یا برخی مناطق مرکزی و غربی ترکیه ادامه دهید، ممکن است وارد آزادراه، پل یا گذرگاه عوارضی شوید. در این حالت، خودروی ایرانی نیز به‌عنوان خودروی پلاک خارجی مشمول مقررات پرداخت عوارض ترکیه است.

عوارض جاده‌های ترکیه چگونه کار می‌کند؟

یک تصور اشتباه بین مسافران این است که هر جاده بزرگ، چندبانده یا تقسیم‌شده در ترکیه عوارضی است. در واقع چنین نیست. ترکیه هزاران کیلومتر جاده دولتی و جاده تقسیم‌شده دارد که استفاده از آنها رایگان است.

عوارض جاده‌های ترکیه عمدتاً مربوط به آزادراه‌های مشخص، بعضی پل‌های بزرگ و برخی پروژه‌های ویژه حمل‌ونقل است. این مسیرها معمولاً با عبارت Otoyol مشخص می‌شوند.

آیا خودروهای ایرانی در ترکیه خودروی پلاک خارجی محسوب می‌شوند؟

بله. خودروی ایرانی که با مدارک خروج موقت یا کاپوتاژ وارد ترکیه می‌شود، در مقررات عوارض ترکیه در گروه Yabancı Plakalı Araç یا خودروی پلاک خارجی قرار می‌گیرد.

بنابراین اگر با خودرو ایرانی وارد آزادراه یا پل عوارضی شوید، مقررات HGS و پرداخت عوارض برای شما نیز اجرا می‌شود.

برای مراحل خروج خودرو از ایران، مدارک لازم و نکات مربوط به ورود موقت خودرو، راهنمای
کاپوتاژ خودرو برای سفر به ترکیه
را نیز مطالعه کنید.

همچنین درباره پلاک بین‌المللی می‌توانید
راهنمای پلاک ترانزیت خودرو
را ببینید.

HGS ترکیه چیست؟

HGS مخفف Hızlı Geçiş Sistemi و سامانه الکترونیکی پرداخت عوارض آزادراه‌ها و پل‌های ترکیه است.

HGS به پلاک یک خودرو متصل می‌شود. سامانه رسمی PTT نیز تأکید کرده است که یک HGS را نمی‌توان برای چند خودروی متفاوت استفاده کرد.

در بیشتر گذرگاه‌های HGS نیازی به توقف و پرداخت نقدی در محل نیست و عبور خودرو به‌صورت الکترونیکی ثبت می‌شود.

آیا OGS هنوز در ترکیه فعال است؟

خیر. سامانه OGS از ۳۱ مارس ۲۰۲۲ حذف شده و دریافت عوارض به HGS منتقل شده است.

بنابراین اگر در یک مقاله قدیمی عبارت HGS/OGS را مشاهده کردید، بخش OGS آن دیگر به‌روز نیست.

آیا برای سفر از ایران به وان HGS لازم است؟

در سفر معمول مستقیم از ایران به وان، خیر. براساس تطبیق مسیرهای مرزی ایران با نقشه رسمی آزادراه‌های ۲۰۲۶ KGM و فهرست فعلی مسیرهای عوارضی، سه مسیر اصلی ایرانیان به وان وارد شبکه Otoyol عوارضی نمی‌شوند.

مرز رازی – کاپیکوی تا وان

مسیر معمول:

Kapıköy → Saray → Özalp → Van

این محور در شبکه فعلی آزادراه عوارضی ترکیه قرار ندارد. بنابراین مسافری که از مرز رازی مستقیم به وان می‌رود، برای همین مسیر نیازی به HGS ندارد.

مرز بازرگان – گوربولاغ تا وان

مسیر معمول از گوربولاغ به دوغوبایزید و سپس از محورهای شرق ترکیه به سمت وان نیز در شبکه Otoyol عوارضی قرار ندارد.

بنابراین مسیر معمول بازرگان تا وان عوارض HGS ندارد.

مرز سرو – اسندره تا وان

محور معمول:

Esendere → Yüksekova → Başkale → Van

این مسیر نیز از جاده‌های دولتی استفاده می‌کند و در شبکه فعلی آزادراه‌های عوارضی نیست.

آیا مسیر بازرگان تا ترابزون عوارض دارد؟

برای بسیاری از کاربران ترک‌تراول این مهم‌ترین سؤال درباره عوارض جاده‌های ترکیه است.

مسیر متداول از مرز بازرگان به ترابزون تقریباً از این محور عبور می‌کند:

Gürbulak → Doğubayazıt → Ağrı → Erzurum → Aşkale → Bayburt → Gümüşhane → Zigana → Trabzon

این محور در نقشه رسمی آزادراه‌های ۲۰۲۶ KGM وارد شبکه Otoyol عوارضی نمی‌شود. بنابراین در مسیر معمول بازرگان تا ترابزون HGS لازم نیست.

آیا تونل زیگانا عوارض دارد؟

تونل جدید زیگانا در محور گوموش‌خانه–ترابزون قرار دارد. در فهرست فعلی آزادراه‌ها، پل‌ها و گذرگاه‌های دارای تعرفه KGM، برای تونل زیگانا عوارض HGS جداگانه درج نشده است.

در نتیجه در سفر معمول گوموش‌خانه به ترابزون، عبور از زیگانا به‌تنهایی نیازمند HGS نیست.

جدول مسیرهای مهم ایرانیان و وضعیت عوارض

مهم: جدول مربوط به مسیرهای معمول است. اگر Google Maps یا برنامه مسیریابی، مسیر متفاوتی پیشنهاد کند ممکن است وارد یک آزادراه عوارضی شوید.

کدام آزادراه‌ها و پل‌های ترکیه عوارض دارند؟

طبق فهرست رسمی فعلی KGM، از مهم‌ترین مسیرها و گذرگاه‌های دارای تعرفه عوارض می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• آزادراه آناتولی؛ محدوده استانبول–آنکارا
• آزادراه اروپا؛ محدوده استانبول–ادیرنه
• آزادراه İzmir–Çeşme
• آزادراه İzmir–Aydın
• بخش‌های عوارضی Çukurova؛ نیغده، مرسین، آدانا، غازی‌آنتپ و شانلی‌اورفا
• Gebze–Orhangazi–İzmir و پل عثمان‌غازی
• Yavuz Sultan Selim و Kuzey Çevre Otoyolu
• Kuzey Marmara Otoyolu؛ بخش اروپایی و آسیایی
• Menemen–Aliağa–Çandarlı
• Ankara–Niğde Otoyolu
• Malkara–Çanakkale و پل 1915 Çanakkale
• Aydın–Denizli Otoyolu
• پل‌های 15 Temmuz Şehitler و Fatih Sultan Mehmet

نرخ عوارض جاده‌های ترکیه ثابت نیست و ممکن است تغییر کند. به همین دلیل در این مقاله مبلغ‌های ثابت قرار نداده‌ایم. نرخ روز را از
جدول رسمی عوارض KGM
بررسی کنید.

چطور بفهمیم مسیر انتخابی عوارض دارد؟

یکی از بهترین ابزارها، سامانه رسمی تحلیل مسیر KGM است.

در
سامانه Güzergah Analizi اداره راه‌های ترکیه
می‌توانید گزینه Parasız Yol یا مسیر بدون عوارض را انتخاب کنید.

همچنین بهتر است هنگام استفاده از مسیریاب، گزینه Avoid Tolls یا «اجتناب از عوارض» را بررسی کنید؛ اما برای اطمینان نهایی، اطلاعات رسمی KGM ملاک مطمئن‌تری است.

چگونه برای خودروی ایرانی HGS تهیه کنیم؟

KGM اعلام کرده است خودروهای پلاک خارجی می‌توانند حساب HGS را از شعب و نمایندگی‌های PTT مستقر در گمرک‌ها و داخل ترکیه و همچنین شعب برخی بانک‌ها تهیه کنند.

PTT برای درخواست شخصی HGS، مدرک هویتی و سند یا کپی سند خودرو را اعلام کرده است. برای مسافر خارجی، همراه داشتن پاسپورت و مدارک کامل خودرو ضروری است.

برای اطلاعات رسمی و خدمات HGS به
سامانه رسمی HGS متعلق به PTT
مراجعه کنید.

HGS باید به کدام پلاک وصل شود؟

HGS یک حساب مبتنی بر پلاک خودرو است. PTT صراحتاً اعلام کرده است استفاده یک کارت یا برچسب HGS برای خودروهای مختلف مجاز نیست.

بنابراین هنگام ثبت HGS برای خودروی ایرانی، پلاکی که خودرو با آن در سامانه مربوط ثبت شده است باید دقیق وارد شود. حروف و اعداد را قبل از تأیید نهایی کنترل کنید.

خودروهای سواری ایرانی در کدام کلاس HGS هستند؟

KGM خودروهایی را که دو محور دارند و فاصله محوری آنها کمتر از ۳٫۲۰ متر است در کلاس ۱ قرار می‌دهد.

به همین دلیل اکثر خودروهای سواری عادی در کلاس ۱ قرار می‌گیرند؛ اما ملاک نهایی، مشخصات واقعی خودرو و ثبت آن در سامانه HGS است.

روش شارژ HGS برای خودروی خارجی

سامانه رسمی PTT امکان شارژ HGS را با واردکردن اطلاعاتی مانند شماره شناسایی یا شماره پاسپورت و پلاک خودرو فراهم کرده است.

همچنین در شعب PTT امکان خرید و افزایش موجودی HGS وجود دارد.

موجودی حساب را متناسب با مسیر و تعداد عبورها شارژ کنید؛ زیرا داشتن HGS بدون موجودی کافی می‌تواند باعث ثبت عبور بدون پرداخت شود.

اگر بدون HGS وارد آزادراه شویم چه می‌شود؟

اگر ناخواسته وارد آزادراه عوارضی شدید یا HGS شما موجودی کافی نداشت، عبور می‌تواند به‌صورت İhlalli Geçiş یا عبور بدون پرداخت ثبت شود.

قوانین فعلی برای اصلاح این وضعیت مهلت مشخصی در نظر گرفته‌اند.

پرداخت تا ۱۵ روز بعد از عبور

اگر حداکثر تا ۱۵ روز پس از عبور، برای پلاک HGS فعال کنید، موجودی کافی در حساب قرار دهید یا عوارض مربوط را از کانال رسمی پرداخت کنید، جریمه چهاربرابری اعمال نمی‌شود.

پرداخت از روز ۱۵ تا ۴۵

طبق توضیحات رسمی KGM، در این دوره امکان پرداخت اصل عوارض به همراه یک برابر مبلغ عوارض به‌عنوان جریمه وجود دارد.

یعنی برای مثال اگر اصل عوارض ۱۰۰ واحد باشد، مجموع پرداخت در این مرحله ۲۰۰ واحد خواهد بود.

بعد از ۴۵ روز

در صورت عدم استفاده از فرصت‌های قانونی، علاوه بر اصل عوارض، جریمه می‌تواند به چهار برابر مبلغ عوارض برسد؛ یعنی مجموع بدهی ممکن است به پنج برابر مبلغ اولیه عبور برسد.

خودروی ایرانی با بدهی عوارض می‌تواند از ترکیه خارج شود؟

این قانون برای خودروهای ایرانی نیز اهمیت مستقیم دارد.

حتی اگر هنوز ۱۵ روز از عبور نگذشته باشد، KGM می‌گوید خودروی خارجی هنگام خروج نباید عوارض پرداخت‌نشده داشته باشد.

بنابراین اگر از آزادراه عوارضی استفاده کرده‌اید، بررسی بدهی را به زمان رسیدن به مرز بازرگان، رازی یا سرو موکول نکنید.

چگونه بدهی عوارض خودروی ایرانی را استعلام کنیم؟

برای استعلام عبور بدون پرداخت می‌توانید از سامانه رسمی KGM استفاده کنید:

استعلام و پرداخت عبور بدون پرداخت KGM

خودروهای پلاک خارجی همچنین می‌توانند از بخش Yabancı Plakalı Araç Ödemeleri در سامانه مالیاتی ترکیه استفاده کنند:

Interactive Tax Office ترکیه

قبل از خروج از ترکیه این چک‌لیست را انجام دهید

• اگر فقط به وان یا ترابزون رفته‌اید و از مسیرهای عادی استفاده کرده‌اید، معمولاً بدهی آزادراهی ندارید.
• اگر به غرب یا مرکز ترکیه رفته‌اید، وضعیت HGS را بررسی کنید.
• پلاک خودرو را در سامانه استعلام کنترل کنید.
• موجودی HGS را بررسی کنید.
• عبورهای بدون پرداخت را تسویه کنید.
• رسید یا تأیید پرداخت را تا خروج از ترکیه نگه دارید.

آیا در تعطیلات عوارض ترکیه رایگان می‌شود؟

گاهی دولت ترکیه برای برخی تعطیلات رسمی، آزادراه‌های تحت مدیریت مستقیم KGM و بعضی پل‌ها را برای مدت مشخص رایگان اعلام می‌کند.

اما این معافیت الزاماً شامل پروژه‌های خصوصی Yap-İşlet-Devret یا YİD نمی‌شود.

برای نمونه در برخی تعطیلات سال ۲۰۲۶، KGM آزادراه‌های تحت مدیریت خود و پل‌های 15 Temmuz Şehitler و Fatih Sultan Mehmet را موقتاً رایگان اعلام کرد.

پس هیچ‌گاه از روی تعطیل بودن روز تصور نکنید همه آزادراه‌ها رایگان شده‌اند.

آیا برای سفر فقط به وان HGS بخریم؟

اگر برنامه سفر شما فقط:

ایران → وان → ایران

است و از مسیر معمول مرز رازی، بازرگان یا سرو استفاده می‌کنید، برای همین سفر خرید HGS ضرورت عملی ندارد؛ زیرا این مسیرها وارد شبکه فعلی آزادراه عوارضی نمی‌شوند.

آیا برای سفر به ترابزون HGS لازم است؟

اگر از مرز بازرگان وارد ترکیه شوید و مسیر معمول آغری، ارزروم، بایبورت، گوموش‌خانه و ترابزون را طی کنید، در وضعیت فعلی وارد آزادراه عوارضی نمی‌شوید.

بنابراین برای مسیر معمول بازرگان تا ترابزون نیز صرفاً به‌دلیل این سفر نیازی به HGS ندارید.

چه زمانی خرید HGS برای مسافر ایرانی منطقی است؟

اگر مقصد شما فقط شرق ترکیه نیست و قصد دارید به سمت استانبول، بورسا، ازمیر، چاناک‌کاله یا آزادراه‌های مرکزی و غربی کشور بروید، احتمال استفاده از مسیر عوارضی زیاد می‌شود.

در این شرایط بهتر است پیش از ورود به اولین آزادراه، HGS مربوط به همان خودرو را تهیه و به اندازه کافی شارژ کنید.

سایر قوانین مهم رانندگی در ترکیه

عوارض تنها موضوع مهم سفر با خودروی شخصی نیست. پیش از سفر حتماً
راهنمای سرعت مجاز در ترکیه و جریمه‌های رانندگی
را نیز مطالعه کنید.

همچنین شرایط مدارک راننده را در
راهنمای گواهینامه رانندگی بین‌المللی
بررسی کنید.

پرسش‌های متداول عوارض جاده‌های ترکیه

آیا مسیر رازی تا وان عوارض دارد؟

خیر. مسیر معمول Kapıköy–Özalp–Van در شبکه فعلی آزادراه‌های عوارضی ترکیه قرار ندارد.

آیا مسیر بازرگان تا وان عوارض دارد؟

در مسیر معمول خیر و برای سفر مستقیم از گوربولاغ به وان نیازی به HGS آزادراهی نیست.

آیا مسیر سرو تا وان عوارض دارد؟

خیر. مسیر معمول اسندره به یوکسک‌اوا، باشکاله و وان در شبکه Otoyol عوارضی قرار ندارد.

آیا مسیر بازرگان تا ترابزون عوارض دارد؟

در مسیر معمول بازرگان، دوغوبایزید، آغری، ارزروم، بایبورت، گوموش‌خانه و ترابزون عوارض آزادراهی وجود ندارد.

آیا تونل زیگانا عوارض دارد؟

در فهرست فعلی مسیرهای دارای تعرفه KGM، برای تونل زیگانا عوارض HGS جداگانه اعلام نشده است.

آیا خودرو ایرانی باید حتماً HGS داشته باشد؟

اگر از مسیر عوارضی استفاده نکنید، خیر. اما برای عبور از آزادراه یا پل عوارضی، خودروی پلاک خارجی مشمول مقررات HGS است.

آیا کاپوتاژ همان HGS است؟

خیر. کاپوتاژ مربوط به خروج موقت خودرو از ایران است؛ HGS سامانه پرداخت عوارض ترکیه است.

اگر تصادفی وارد آزادراه عوارضی شویم چه کنیم؟

عبور را نادیده نگیرید. طبق مقررات فعلی تا ۱۵ روز فرصت دارید حساب HGS را اصلاح یا عوارض را از کانال رسمی پرداخت کنید تا جریمه اصلی اعمال نشود.

اگر عوارض را پرداخت نکنیم چه می‌شود؟

پس از پایان مهلت قانونی جریمه اضافه می‌شود و بدهی در نهایت می‌تواند شامل اصل عوارض به‌علاوه چهار برابر آن باشد. برای خودرو خارجی، بدهی پرداخت‌نشده همچنین می‌تواند مانع خروج خودرو از ترکیه شود.

چطور مبلغ دقیق عوارض یک مسیر را بفهمیم؟

نرخ‌ها را از صفحه رسمی تعرفه‌های KGM یا اپراتور آزادراه مربوط بررسی کنید؛ زیرا مبلغ‌ها ممکن است در طول سال تغییر کنند.

جمع‌بندی عوارض جاده‌های ترکیه برای خودروهای ایرانی

عوارض جاده‌های ترکیه برای تمام مسیرهای این کشور دریافت نمی‌شود. برای بیشتر مسافران ایرانی که مقصدشان وان، ارزروم یا ترابزون است، مسیرهای معمول از مرزهای ایران در شبکه فعلی آزادراه‌های عوارضی قرار ندارند.

بنابراین سفر مستقیم از رازی، بازرگان یا سرو به وان و همچنین مسیر معمول بازرگان تا ترابزون، در وضعیت فعلی نیازمند پرداخت عوارض آزادراهی HGS نیست.

اما اگر سفر به سمت آزادراه‌های غرب، مرکز یا جنوب ترکیه ادامه پیدا کند، باید وضعیت مسیر را بررسی کنید. در مسیرهای عوارضی، خودروی ایرانی نیز مشمول قوانین خودروهای پلاک خارجی است.

مهم‌ترین توصیه این است که اگر از مسیر عوارضی عبور کردید، موضوع را فراموش نکنید. عوارض پرداخت‌نشده می‌تواند علاوه بر جریمه، هنگام خروج خودرو از ترکیه نیز مشکل ایجاد کند.